Bedrijfsopvolging kent veel verschillende stadia. Van voorzichtige verkenningen tot en met een glasheldere opvolgings-overeenkomst. In elk stadium van bedrijfsopvolging is deOverdrachtAdviseur objectief steun en toeverlaat.
deOverdrachtAdviseur helpt in elk stadium
Bedrijfsopvolging – een nieuw begin
Zeker binnen MKB-families kan bedrijfsopvolging een lastig vraagstuk zijn. Dochters, zoons of andere familieleden – en hun eventuele partners!- hebben vaak verschillende interesses en…belangen! Hoe borg je de continuïteit van de onderneming die je hebt opgebouwd? En hoe stel je je eigen financiële positie , zoals je pensioenvoorziening, zo veilig mogelijk? Is er een familiestatuut? Welke voorwaarden tellen mee? De belangen van alle partijen verdienen zorgvuldige afweging en balans. Dáár helpen wij bij – effectief en objectief.
Bedrijfsopvolging begeleiden – een specialisme
Familiezaken liggen vaak gevoelig….zéker als het om geld, ‘macht’ en persoonlijke voorkeuren gaat. Kan en wil ‘senior/eigenaar’ de zaak los laten? Is de beoogde ‘junior/opvolger’ écht de meest geschikte opvolger? Zijn partijen er al aan toe of is het verstandig meer tijd te nemen? Loopt de opvolger zich al warm? Onze ervaring helpt menig ondernemer de meest capabele opvolger(s) te kiezen. In het belang van de ondernemingscontinuïteit en eigenaren / aandeelhouders. Pro-actief handelen kenmerkt verantwoordelijke ondernemers. Zij gaan verkennend aan tafel met deOverdrachtAdviseur. Dat vormt vaak het startpunt voor zorgvuldige procesbegeleiding in bedrijfsopvolging. Het praktisch vier-stappen-plan werkt!
Hoe vroeger hoe beter
Doelgerichte voorbereiding op bedrijfsopvolging levert meer continuïteitsgarantie en geld op. Bedrijfsanalyse is belangrijk. Mede gelet fiscale consequenties is een voorbereidingstijd van ca 5 jaar het meest ideaal. Denk alleen al aan geruisloze doorschuiving, verkoop en/of schenken van aandelen aan (klein)kinderen of vaak jongere partner. Zijn cumulatief preferente aandelen een optie? Zijn er aantrekkelijke compensabele verliezen of komen verborgen waarden aan het licht? Hoe de opvolging financieren? Hoe liggen de juridische consequenties? Ondernemingsrecht, handelsrecht en arbeidsrecht spelen een rol. Indien van toepassing óók het huwelijksgoederenrecht. Naast de jaarverslagen vormt de regelmatige bedrijfswaardering een belangrijk instrument voor een verantwoorde en juiste opvolgingsprocedure.
Een verhaal apart
Verantwoorde bedrijfsopvolging door een familielid, of familieleden, vergt méér dan financiële/fiscale planning. Over welke kennis en ervaring moet iemand beschikken? Is hij of zij ook pro-actief bij de onderneming betrokken? Is aanvullende opleiding en ervaring gewenst? Is een voorbereidingstermijn met specifiek opleidings- of coachingstraject nodig? (Vaak wel). Cruciaal is het antwoord op de vraag “…is hij of zij de meest geschikte persoon?” Het vergt soms moed om eerlijk en kritisch te zijn. Als adviseur en sparringpartner helpt deOverdrachtAdviseur óók in dit traject.
De keuze is gemaakt
Vrij snel of na langer wikken en wegen is de keuze bepaald. De opvolger is bekend! Belangrijker nog…de beoogd opvolger stemt ermee in ‘de opvolger’ te zijn.
Zodra overeenstemming is bereikt leggen we afspraken vast in een intentieverklaring. Dat is, met diverse andere onderliggende stukken, de basis voor het opstellen van een opvolgingsovereenkomst. (Denk bijvoorbeeld ook aan de fiscale paragraaf!) Zowel bij opvolging door iemand uit de eerste lijn (familie) als bij opvolging door een externe man of vrouw is het gewenst dat dit contract juridisch glashelder is. Dat voorkomt eventueel ongewenst ‘gedoe. Vrijwel steeds is deOverdrachtAdviseur vanaf de eerste oriëntatie tot en met de juridische afronding bij het vastleggen van overeenkomsten.
Familiestatuut
Zéker in deze fase kan een transparant familiestatuut van grote waarde zijn. Als zo’n statuut ontbreekt is dit ook hét moment er serieus werk van te maken. In het belang van alle betrokkenen. De beoogd opvolger denkt mee. In deze fase speelt ook de bedrijfswaardering een belangrijke rol. Vaak is die direct gekoppeld aan het toekomstperspectief dat de beoogd opvolger voor de onderneming en zichzelf ziet. Er kunnen op dit vlak spanningen ontstaan. Soms botsen visies. Als nauw betrokken maar objectieve derde partij leiden wij de zaak in goede banen.
In de praktijk zien we nogal eens dat de opvolger én de onderneming baat hebben bij ‘opvolgers-begeleiding’. Ook als de opvolger al langer meeloopt in de onderneming doen zich namelijk verrassingen voor. Opvolgers profiteren enerzijds van aanwezige kennis, anderzijds hebben ze behoefte aan het zogenaamde ‘sparren’ met externe deskundigen.
Zowel Adriaan Jongejan als Piet-Wim Klaver hebben hier ruime ervaring in. Hun inzet varieert van begeleiding van een opleidingstraject tot het periodiek samen met de nieuwe ondernemer ‘kijken hoe het loopt…’Dat werkt!
Als opvolging ontbreekt
Niet altijd is binnen de familie een capabele opvolger beschikbaar. Ook zien we in het kleinere MKB-bedrijf, vaak de ‘pappa-mamma’-zaken, dat eigenaars doorwerken tot het niet meer gaat. In opvolging buiten de familiesfeer en de specifieke klein-MKB-problematiek hebben we vaak een oplossing.
Bedrijfsopvolging is óók: kiezen voor uzelf
Voor de juiste opvolging binnen een grote of kleinere MKB-onderneming is vaak meer mogelijk dan u denkt. Het belang van de onderneming vereist juiste besluiten. Maar cijfer uzelf niet teveel weg. Spreek vrijblijvend over uw wensen en ideeën met een specialist in bedrijfsopvolging. We helpen u, transparant, deskundig en betaalbaar.
Bedrijfsopvolging en emotie
“Altijd er op gerekend dat m’n zoon ons restaurant zou overnemen. Hij haakte af, zijn vrouw wilde het niet. Toen mijn dochter hoorde dat ik dan maar ging sluiten wilde ze eens even praten. Het loopt nu beter dan ooit. Ik kom er af en toe, met plezier, als gast”